فصلنامه علمی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده هنر و معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 گروه اموزشی معماری و شهرسازی دانشگاه ازاد اسلامی تبریز

3 گروه برنامه ریزی درسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران ، ایران

چکیده

در دهه‌های اخیر بررسی مفهوم خلاقیت و چگونگی عملکرد آن، میزان تاثیرگذاری بر یادگیری و شیوه‌های آموزش-دهی آن اهمیت یافته است.
اهداف: هدف از این پژوهش ارزیابی سطوح خلاقیت پایه و تغییر یافته واحد درسی طراحی معماری 3 دانشجویان کارشناسی معماری بر اساس چهار مولفه اصلی خلاقیت تورنس (سیالیت، انعطاف‌پذیری، ابتکار و بسط) است .
روش‌: اطلاعات لازم با استفاده از روش پژوهش آزمایشی، در قالب طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون، به دو شیوه پرسشنامه تستی تورنس و اسکیس ترسیمی در بین دانشجویان معماری دانشگاه آزاد اردبیل در نیمسال دوم سال تحصیلی 2017 جمع آوری گردیده است. نمونه پژوهش شامل 40 دانشجو در دو گروه با اساتید مجزا است که پس از انجام پیش‌آزمون، سطح خلاقیت آنها مورد سنجش قرار گرفت. سپس یکی از گروه‌ها با آموزش رایج مصوب آموزش عالی و گروه دوم با مداخله آزمایشی ـ اجرای برنامه آموزش خلاقیت محور (آموزش تکنیک یورش فکری)، در6 جلسه و انجام تمرین های مربوطه، مورد آموزش و ارزیابی قرار گرفتند. در پایان جهت تعیین خلاقیت تغییریافته، مجددا آزمون اسکیس ترسیمی از هر دو گروه اخذ شد.
یافته‌ها: تجزیه و تحلیل داده‌های آماری به روش تحلیل واریانس چند متغییری، تحلیل واریانس یک راهه صورت گرفته است. نتایج حاصل از اجرای روش آزمایشی نشان داد که تفاوت معنی‌داری بین گروه آزمایشی و گروه کنترل (آموزش رایج) در سطوح مولفه‌های تفکر خلاق تورنس وجود دارد و از بین چهار مؤلفه تفکر خلاق تورنس، در هردو آزمون تستی و طراحی ، بعد سیالیت بیش از سایر مؤلفه ها توسط تکنیک های آموزش خلاقیت بهبود یافته است.
نتیجه‌گیری: در حالی که آموزش مبتنی بر خلاقیت مهارت های طراحی معماری را افزایش می دهد و بر همه مؤلفه های خلاقیت خلاقیت تأثیر می گذارد ، شیوه فعلی آموزش می تواند اصالت دانش آموزان را تضعیف کرده و روند طراحی را به تقلید سوق دهد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Evaluatting the impact of Brainstorming and Scamper teqnique on promoting the creativity of architectural design skills

نویسندگان [English]

  • MAHNAZ TALEBI 1
  • Mir saeed Moosavi 2
  • kambiz poushaneh 3

1 Department of Architecture ,Tabriz Branch, Islamic Azad University

2 Architecture and urbanism department ‘Tabriz branch’islamuc azad university

3 Department of Curriculum Planning, Central Thehran branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran

چکیده [English]

In the recent decades, the investigation of the concept of creativity, its functions and its influence on learning as well as the ways of teaching creativity have become a matter of great importance.
Goals: The purpose of this research is to evaluate the levels of basic and altered creativity in the course of architectural design studio (3) based on the four main components of Torrance Creativity Thinking Test (fluidity, flexibility, initiative and expansion).
Method The required data were collected by using the experimental research method in the form of the pre-test and post-test design through both Torrance's test and drawing sketch test among the students of Ardabil Azad university in the second semester of the academic year 2017-2018. The research sample consisted of 40 students divided into two groups with two individual instructors. Firstly using the pre test, the level of students' creativity was measured. Then, one group was trained by common training in higher education and the other one instructed through the experimental intervention – implementation of creativity training program (Teaching Brainstorming teqnique) in 6 sessions. Finally, in order to evaluate altered creativity, drawing sketch test was given again to both groups.
Findings: Data were analyzed by running both MANOVA and ANOVA techniques in SPSS. The results showed statistically significant difference between the experimental group and the control group (trained common education) at the levels of Torrancecreative thinking components. And among four components of Torrance creative thinking, fluidity has been improved by creativity training techniques more than other components in both multiple choice and sketching tests.
Conclusions: While creativity-based instruction enhances architectural design skills and impacts on all components of creativity, the current teaching method not only can undermine the students' originality but also maylead the design process to imitatation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • "Creativity components"
  • "Brainstorming"
  • "Scamper"
  • "Torrance Creative Thinking test"
  • "Architectural design"