دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی فناوری آموزش 2008-0441 19 4 2025 09 23 Flipped classroom and micro learning in the digital age: A comparative study on cognitive, emswellerotional, and behavioral engagement of elementary school students کلاس معکوس و یادگیری خرد در عصر دیجیتال: یک مطالعۀ مقایسه‌ای بر درگیری شناختی، عاطفی و رفتاری دانش‌آموزان دورۀ ابتدایی 977 990 2529 10.22061/tej.2026.12112.3234 FA محدثه اسناوندی گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اراک، اراک، ایران رحیم مرادی گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اراک، اراک، ایران 0000-0001-9401-9631 محسن باقری گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اراک، اراک، ایران Journal Article 2025 04 30 Background and Objectives: In recent decades, the expansion of innovative educational technologies has profoundly transformed teaching–learning practices and has drawn the attention of researchers and educators to active, learner-centred approaches. Among these, the flipped classroom, by shifting direct instruction from the classroom to outside the school environment, provides more opportunities for interaction, practice, and critical thinking during class time. On the other hand, micro learning, by delivering content in short, purposeful, and accessible segments, enables gradual and personalized learning while helping to reduce cognitive load. Despite the growing use of these two approaches in advanced educational systems, there is still insufficient empirical evidence regarding their relative effectiveness on different dimensions of learning at lower educational levels. Since student engagement is recognized as a key indicator of academic success and sustained learning—encompassing cognitive, emotional, and behavioral dimensions—examining the impact of innovative teaching methods on engagement can offer valuable insights for improving the quality of education in elementary schools. Methods: This study employed a quasi-experimental design with a pre-test-post-test control group. The statistical population comprised all female second-grade elementary school students in public schools in Arak city during the academic year 2023-2024. From this population, a convenience sample of 105 students was selected from a girls’ elementary school and randomly assigned to three groups (flipped classroom, micro learning, and control). The research instruments included the standardized Reeve’s Academic Engagement Scale and the Cognitive Load Questionnaire by Paas and Van Merriënboer. The educational intervention was conducted over 8 weeks, during which the flipped classroom group utilized pre-class instructional videos and interactive in-class activities, and the microlearning group benefited from short digital instructional content and supplementary sessions. The control group received traditional instruction. Data were analyzed using descriptive and inferential statistical methods (analysis of covariance). Findings: Examination of statistical assumptions indicated that the necessary conditions for conducting the analysis of covariance (ANCOVA) were met. The results revealed a statistically significant difference between the groups in total academic engagement post-test scores after adjusting for the pre-test effect [F(2, 100)=17.85, p<0.001, η²=0.26]. Pairwise comparisons demonstrated that micro learning yielded superior performance compared to both the flipped classroom and the control group across all dimensions of academic engagement (cognitive, emotional, and behavioral), as well as in reducing cognitive load [F(2, 100)=39.52, p<0.001, η²=0.44] (p<0.05). A follow-up test three months later confirmed the sustained superiority of micro learning. While the flipped classroom also showed an advantage over the traditional method, its effectiveness was lower compared to micro learning. Conclusion: The results of this study revealed that micro learning, due to its flexible structure, gradual delivery of content, and effectiveness in reducing cognitive load, can serve as a highly efficient instructional strategy for enhancing cognitive, emotional, and behavioral engagement among elementary school students. These findings highlight the importance of considering instructional design principles tailored to learners’ cognitive and developmental characteristics and suggest that integrating micro learning with conventional teaching methods can significantly improve the quality of teaching and learning processes. Moreover, the study underscores the necessity of teacher training and professional development in designing and implementing micro learning content. Familiarity with the principles of this approach can enable teachers to make creative use of educational technologies, foster students’ academic motivation, and enhance their active participation in the classroom. Accordingly, it is recommended that educational policymakers and school administrators promote the effective application of micro learning by offering in-service training programs, specialized workshops, and capacity-building initiatives for teachers. Employing this approach has the potential to improve not only learning outcomes in science education but also in other subjects and instructional contexts. پیشینه و اهداف: در دهه‌های اخیر، گسترش فناوری‌های نوین آموزشی موجب دگرگونی عمیق در شیوه‌های یاددهی و یادگیری شده و توجه پژوهشگران و معلمان را به روش‌های فعال و دانش‌آموزمحور جلب کرده است. در این میان، کلاس معکوس با جابه‌جایی نقش آموزش مستقیم از محیط کلاس به فضای خارج از مدرسه، فرصت بیشتری برای تعامل، تمرین و تفکر انتقادی در کلاس فراهم می‌کند. از سوی دیگر، یادگیری خرد با ارائۀ محتوا در قالب بخش‌های کوتاه، هدفمند و دسترس‌شده، امکان یادگیری تدریجی و شخصی‌سازی‌شده را ایجاد می‌کند و به کاهش بارشناختی کمک می‌کند. با وجود رشد روزافزون استفاده از این دو رویکرد در نظام‌های آموزشی پیشرفته، همچنان شواهد تجربی کافی دربارۀ اثربخشی نسبی آن‌ها بر ابعاد مختلف یادگیری در مقاطع پایین‌تر تحصیلی در دسترس نیست. درگیری تحصیلی به‌عنوان شاخصی کلیدی برای موفقیت و تداوم یادگیری شناخته می‌شود و شامل ابعادشناختی، عاطفی و رفتاری است، بررسی تأثیر روش‌های نوین تدریس بر آن می‌تواند راهگشای بهبود کیفیت آموزش در مدارس ابتدایی باشد. روش‌ها‌: این مطالعه به‌روش شبه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون همراه با گروه کنترل انجام گرفت. جامعۀ آماری شامل کلیۀ دانش‌آموزان دختر پایۀ دوم ابتدایی مدارس دولتی شهر اراک در سال تحصیلی 1402-1403 بود. از این جامعه نمونه‌ای به حجم ۱۰۵ نفر از مدرسۀ ابتدایی دخترانۀ مهندس ابریشمی به‌روش دردسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی در سه گروه (کلاس معکوس، یادگیری خرد و کنترل) تخصیص یافتند. ابزارهای پژوهش شامل پرسش‌نامۀ استاندارد درگیری تحصیلی ریو و پرسش‌نامۀ بارشناختی پاس و ون مرینبور بود. مداخلۀ آموزشی به‌مدت هشت هفته اجرا شد که در آن گروه کلاس معکوس از ویدئوهای آموزشی پیش از کلاس و فعالیت‌های تعاملی حضوری و گروه یادگیری خرد از محتوای آموزشی کوتاه دیجیتال و جلسات تکمیلی بهره بردند؛ درحالی‌که گروه کنترل آموزش سنتی دریافت کرد. داده‌ها با روش‌های آماری توصیفی و استنباطی (تحلیل کوواریانس) تحلیل شدند. یافته‌ها: بررسی مفروضه‌های آماری نشان داد شرایط لازم برای اجرای تحلیل کوواریانس فراهم بوده است. نتایج حاکی از تفاوت معنادار بین گروه‌ها در نمرات درگیری تحصیلی کل پس از تعدیل اثر پیش‌آزمون بود] 26/0 η²=، 001/0> p 85/17 = )2،100 [F(. مقایسه‌های زوجی نشان داد یادگیری خرد در تمامی ابعاد درگیری تحصیلی (شناختی، عاطفی و رفتاری) و همچنین در کاهش بار‌شناختی] 44/0 η²=، 001/0> , p 52/39 = )2،100 [F( عملکرد بهتری نسبت به کلاس معکوس و گروه کنترل ( ۰۵/۰>p) داشته است. آزمون پیگیری دو هفته بعد پایداری برتری یادگیری خرد را تأیید کرد. کلاس معکوس نیز اگرچه نسبت به روش سنتی برتری نشان داد؛ اما اثربخشی آن در مقایسه با یادگیری خرد کمتر بود. نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که یادگیری خرد به‌دلیل ساختار منعطف، ارائۀ تدریجی محتوا و توانایی در کاهش مؤثر بارشناختی، می‌تواند به‌عنوان راهبردی آموزشی کارآمد برای افزایش درگیری‌شناختی، عاطفی و رفتاری دانش‌آموزان دورۀ ابتدایی به کار گرفته شود. این یافته‌ها بر اهمیت توجه به اصول طراحی آموزشی متناسب با ویژگی‌های شناختی و رشدی یادگیرندگان تأکید می‌کند و بیانگر آن است که بهره‌گیری از یادگیری خرد در کنار روش‌های مرسوم، می‌تواند به ارتقای کیفیت فرایند تدریس و یادگیری کمک شایانی کند. علاوه بر این، نتایج پژوهش حاضر بر لزوم آموزش و توانمندسازی معلمان در زمینۀ طراحی و اجرای محتوای خرد یادگیری تأکید دارد؛ چراکه آشنایی با اصول این رویکرد می‌تواند زمینه‌ساز استفادۀ خلاقانه از فناوری‌های آموزشی، افزایش انگیزش تحصیلی و ارتقای سطح مشارکت فعال دانش‌آموزان شود. بر همین اساس، توصیه می‌شود سیاست‌گذاران و مدیران آموزشی با برگزاری دوره‌های ضمن‌خدمت، کارگاه‌های تخصصی و برنامه‌های توانمندسازی معلمان، زمینۀ کاربست مؤثر یادگیری خود را در مدارس فراهم آورند. به‌کارگیری این رویکرد می‌تواند نه‌تنها کیفیت یادگیری در درس علوم، بلکه در سایر دروس و موقعیت‌های آموزشی را نیز ارتقا بخشد.

https://jte.sru.ac.ir/article_2529_9dd2c45d6e11a06d988660815932bea9.pdf